Skarga na przewlekłość postępowania

Po co jest skarga na przewlekłość postępowania #

Skarga na przewlekłość postępowania służy stronie, której sprawa w sądzie albo w postępowaniu przygotowawczym „stoi” dłużej, niż to konieczne. Jej celem jest stwierdzenie przez sąd, że doszło do przewlekłości, wymuszenie na organie podjęcia konkretnych czynności w terminie, a dodatkowo uzyskanie sumy pieniężnej od 2 000 do 20 000 zł. Ustawa obejmuje też przewlekłość w egzekucji i innych sprawach dotyczących wykonania orzeczenia, gdy wynika ona z bezczynności sądu lub komornika.

Czym jest przewlekłość według ustawy #

Przewlekłość zachodzi, gdy postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego sprawę trwa dłużej, niż to konieczne (albo dłużej, niż potrzeba do załatwienia sprawy egzekucyjnej). Sąd ocenia m.in. łączny dotychczasowy czas trwania sprawy, jej zawiłość, znaczenie dla strony oraz zachowanie uczestników postępowania. Nie ma sztywnej granicy w miesiącach, liczy się to, czy organ działał sprawnie w realiach konkretnej sprawy.

Kto może złożyć skargę na przewlekłość #

Skargę może złożyć szeroki krąg uprawnionych: strony w postępowaniu cywilnym, karnym (także pokrzywdzony), wykroczeniowym i karnym skarbowym, uczestnicy postępowania nieprocesowego, interwenient uboczny, skarżący w postępowaniu sądowo-administracyjnym, a w egzekucji strona i inna osoba realizująca w niej swoje uprawnienia.

Gdzie i jak wnieść skargę #

Zasadą jest, że skargę rozpoznaje sąd przełożony nad sądem prowadzącym sprawę. Skargę wnosi się w toku sprawy, nie po jej prawomocnym zakończeniu, i to formalnie do sądu, przed którym postępowanie się toczy (on przekazuje ją sądowi właściwemu do rozpoznania).

Skarga musi spełniać wymogi pisma procesowego oraz zawierać żądanie stwierdzenia przewlekłości i przytoczenie okoliczności, które je uzasadniają. Można w niej także żądać wydania organowi zaleceń podjęcia określonych czynności w terminie oraz przyznania sumy pieniężnej.

Ile kosztuje skarga i jak szybko sąd ją rozpozna #

Opłata sądowa od skargi wynosi 200 zł, a w razie uwzględnienia skargi podlega zwrotowi. Sąd rozpoznaje skargę w terminie 2 miesięcy od jej złożenia. To jedno z najszybciej rozpoznawanych pism w polskiej procedurze, co czyni skargę realnym, a nie tylko teoretycznym narzędziem nacisku.

Co sąd może orzec. Od 2 000 do 20 000 zł dla skarżącego #

Rozpoznając skargę, sąd może ją oddalić, gdy jest niezasadna, albo uwzględnić i stwierdzić przewlekłość postępowania. Uwzględniając skargę, sąd może dodatkowo, na żądanie skarżącego lub z urzędu, zalecić podjęcie przez organ prowadzący sprawę odpowiednich czynności w wyznaczonym terminie, nie wkraczając przy tym w merytoryczną ocenę sprawy.

Sumę pieniężną wypłaca Skarb Państwa, a gdy skarga dotyczy przewlekłości postępowania prowadzonego przez komornika, komornik. Jeżeli przewlekłość wystąpiła na etapach prowadzonych przez różne organy, sąd dzieli między nie odpowiedzialność za wypłatę.

Kiedy można złożyć kolejną skargę #

Jeżeli sprawa po rozpoznaniu skargi nadal się ciągnie, kolejną skargę w tej samej sprawie można złożyć co do zasady po upływie 12 miesięcy od wydania orzeczenia w przedmiocie poprzedniej skargi. Krótszy, 6-miesięczny termin dotyczy postępowania przygotowawczego, w którym stosowane jest tymczasowe aresztowanie, oraz postępowania egzekucyjnego.

Skarga a odszkodowanie od Skarbu Państwa #

Suma pieniężna przyznana przy skardze nie zamyka drogi do dalszych roszczeń. Po uwzględnieniu skargi możesz dochodzić odszkodowania lub zadośćuczynienia od Skarbu Państwa (ewentualnie solidarnie z komornikiem) w odrębnym procesie cywilnym. Prawomocne postanowienie uwzględniające skargę wiąże sąd cywilny co do samego faktu przewlekłości, czyli nie musisz go już udowadniać od nowa. Kwoty przyznane wcześniej tytułem sumy pieniężnej odlicza się od roszczeń dochodzonych za ten sam okres.

Jak uzasadnić skargę krok po kroku #

O wyniku skargi decyduje jakość uzasadnienia. Sąd musi zobaczyć czarno na białym, że sprawa stała, choć mogła iść do przodu. W praktyce dobrze przygotowana skarga opiera się na trzech elementach:

Wzór skargi do pobrania #

Najczęstsze pytania o skargę na przewlekłość #

Ile kosztuje skarga na przewlekłość postępowania?

Opłata sądowa wynosi 200 zł. W razie uwzględnienia skargi opłata podlega zwrotowi.

Ile można dostać za przewlekłość postępowania?

Na żądanie skarżącego sąd przyznaje sumę pieniężną od 2 000 do 20 000 zł, przy czym co najmniej 500 zł za każdy rok dotychczasowego trwania sprawy. Niezależnie od tego, po uwzględnieniu skargi można dochodzić odszkodowania lub zadośćuczynienia od Skarbu Państwa w odrębnym procesie.

Jak długo sąd rozpoznaje skargę na przewlekłość?

Sąd ma na rozpoznanie skargi 2 miesiące od jej złożenia.

Kiedy postępowanie jest przewlekłe?

Gdy trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia okoliczności sprawy. Sąd ocenia łączny czas postępowania, zawiłość sprawy, jej znaczenie dla strony i zachowanie uczestników. Nie ma sztywnej granicy w miesiącach.

Czy skargę można złożyć po zakończeniu sprawy?

Nie. Skargę wnosi się w toku postępowania, którego przewlekłość zarzucasz. Po prawomocnym zakończeniu sprawy pozostaje dochodzenie roszczeń od Skarbu Państwa na drodze cywilnej.

Co jeśli sprawa nadal stoi po rozpoznaniu skargi?

Kolejną skargę w tej samej sprawie można złożyć po 12 miesiącach od orzeczenia w sprawie poprzedniej, a w postępowaniu przygotowawczym z tymczasowym aresztowaniem oraz w egzekucji już po 6 miesiącach.